Makine Haber

Yatırımcının yol haritası ‘finansal fizibilite’

Finansal fizibilite çalışması, öncelikle yatırımcı için projeyi gerçekleştirmeye karar verme aşamasında kritik bir önem taşıyor. Kâğıt üzerinde kârlı görünmesine rağmen, yapılan analizler neticesinde cazip olmadığı ortaya çıkan projelerin sayısı hiç de az değil.

Yatırımcının yol haritası ‘finansal fizibilite’

Fatih KURAN
Dinamo Danışmanlık Kurucu Ortağı, Kamu Özel Ortaklığı (PPP) ve Proje Finansmanı Uzmanı

‘Finansal fizibilite’; bir projenin finansal performans itibari ile yapılıp yapılmayacağını tespit etmeye yönelik öngörü çalışması olarak adlandırılıyor. Uzman gözüyle bakıldığında, bir işin ya da projenin gerçekleştirmeye değer olup olmadığının sorgulandığı bir analiz. Teknik ve ekonomik fizibilete ile birlikte, bir projenin gerçekleştirilmesinde yatırımcı için en önemli üç bölümden biri ve özel uzmanlık gerektiriyor. Yatırımcılar, bu alandaki danışmanlık şirketlerinden aldıkları hizmet ile projeleri için atmaları gereken doğru adımları analiz edip hata yapma riskini azaltıyorlar.
Bir projenin finansal performansını ‘yatırımcılar’ ve ‘finansman sağlayıcılar’ olarak iki ayrı kısımda değerlendirmek gerekiyor. Yatırımcılar performansı ölçerken; kârlılığa, değer yaratılıp yaratılmadığına ve yatırımın geri dönüşünü dikkate alıyorlar. İlk aşamadaki beklentiler karşılanıyor ise, bir sonraki aşama olan finanse edilebilirliğe geçmek gerekiyor. Projenin, öz kaynak ihtiyacı dışında yatırımcılardan ek destek almadan finanse edilebilir olması için özellikle kredi geri ödeme performansının yeterli olması gerekiyor. Yatırımcı için proje yapılabilir olmasına karşın, finanse edilebilir bulunmayan çok sayıda proje var.

Projeyi gerçekleştirmeye karar verme aşamasında kritik bir çalışma
Finansal fizibilite çalışması, öncelikle yatırımcı için projeyi gerçekleştirmeye karar verme aşamasında kritik bir önem taşıyor. Kâğıt üzerinde kârlı görünmesine rağmen, yapılan analizler neticesinde cazip olmadığı ortaya çıkan projeler az değil. Çalışma, proje nakit akışı üzerinden yapılıyor. Yatırım ve faaliyet dönemindeki tüm nakit giriş ve çıkışları tahmin edilip, paranın zaman değeri dikkate alınarak analiz yapılıyor. Çalışmaya baz teşkil edecek finansal model kurulurken, parametrelerin değişimine imkân sağlayacak dinamik bir yapı inşa edilmesi çok önemli. Ancak bu sayede, model üzerinde farklı senaryoları test etmek ve proje parametrelerinin farklı değerlerine bağlı hassasiyet analizleri yapmak mümkün. Baz, iyi ve kötü durum senaryoları ile daha büyük projelerde binlerce farklı durumun performansa etkisini ‘Monte Carlo’ analizi gibi gelişmiş teknikler ile ölçmek, ancak dinamik bir model üzerinde yapılabilmekte. Finansal modelleme ve fizibilite çalışması bu konudaki uzmanlar tarafından gerçekleştirilmesi gerekli bir çalışma. Piyasada asli işleri teknik ve ekonomik fizibilite çalışması olan bazı danışman şirketler tarafından hazırlanan finansal fizibilite çalışmaları beklentileri karşılamaktan çok uzaktalar.

Finansal fizibilite konusunda yanlış bir anlayış hâkim
Genelde Türkiye’deki yatırımcılarda, ‘finansal fizibilite sadece bankalardan kredi talep etmek için gerekli’ gibi yanlış bir anlayış hâkim. Oysa bu çalışma öncelikle; projenin performansından emin olunması, risklerin farkında olunması, gerekiyorsa iş modelinin geliştirilmesi ve nihayetinde yatırımın yapılıp yapılmayacağına karar verilmesi için gerekiyor. Söz konusu çalışma; proje yapılabilir ise, bankalar ile görüşmeye başlamadan önce proje nakit akışının yapısına bağlı nasıl ve hangi vadede bir kredi gerektiğini görmek ve bu doğrultuda talepte bulunmak için de kritik önemde. Kredi müzakere sürecinde iyi bir finansal fizibilite bankaları daha rahat kılıp uygun kredi koşullarını sağlamayı da kolaylaştırmakta.
Atılacak yanlış bir adımın bu zamana kadar var olan değerleri erozyona uğratması riskine karşı yatırımcılar için önlerini daha net görebilmek altın değerinde. Fizibilite çalışmalarını gelecek ile ilgili daha net bir öngörü sağlaması bakımından daha ciddiye almamızda ve ev ödevlerimizi zamanında yapmamızda büyük fayda var.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ