Makine Haber

Makine sektörü ile ilgili önemli kısaltmalar nelerdir?

Bünyesinde makine ve aksamı ile ilgili imalat yapan 200’e yakın firma bulunduran ve sektörü temsil eden bir sivil toplum kuruluşu olan Makina İmalatçıları Birliği, üretim, pazarlama ve ihracat konularında geçerli olan kısaltmalarla ilgili bir rehber hazırladı.

Makine sektörü ile ilgili önemli kısaltmalar nelerdir?

Makina İmalatçıları Birliği

Makina İmalatçıları Birliği (MİB), sektörü ilgilendiren üretim, pazarlama ve ihracat konularında geçerli olan kısaltmalarla ilgili bir rehber hazırladı. NACE nedir? CN nedir? CPV nedir? CPA nedir? PRODCOM nedir? PRODTR nedir? ISIC nedir? GTİP nedir?

NACE kodu nedir?
Bir kodlama sistemi olan NACE, Avrupa’da ekonomik faaliyetler ile ilgili istatistik üretilmesi için oluşturulmuş bir kaynaktır. Açılımı ‘Nomenclature des Activités Économiques dans la Communauté Européenne’ şeklindedir ve ilk harflerden oluştuğu görülebilmektedir. Ekonomik faaliyetlere ilişkin istatistiki verileri dünya standartlarında karşılaştırma açısından oldukça önemli bir araçtır.

CN kodu nedir?
Combined Nomenclature (CN), hem Ortak Gümrük Tarifesi’nin, hem de AB’nin dış ticaret istatistiklerinin gerekliliklerini karşılayacak şekilde ayarlanmış, malları sınıflandırmak için bir araçtır. CN, Avrupa Birliği içi ticaret istatistiklerinde de kullanılmaktadır.
Dünya Gümrük Örgütü’nün Uyumlaştırılmış Sistem terminolojisinin (AB’ye özgü özel alt bölümleri ile) daha ileri bir gelişmesidir. Bu, çoğu ticaret ülkesi tarafından uygulanan (ve ayrıca uluslararası ticaret müzakerelerinde kullanılan) sistematik bir emtia listesidir.

CPV kodu nedir?
Türkçeye ‘Ortak Satınalma Sözlüğü’ adı altında çevrilen, ‘Common Procurement Vocabulary’ kelimelerinin ilk harflerinden oluşan CPV, kamu alımları için tek bir sınıflandırma sistemidir. Beş seviyeli bir ağaç hiyerarşisinde yapılandırılmış 9.454 koddan oluşur. Her bir kod 8 basamaktan ve sözleşme konusunu oluşturan işlerin, malların veya hizmetlerin türünü açıklayan bir ifadeden oluşur CPV’nin amacı; teklif sahiplerinin ilgili ihale bildirimlerini belirlemesini kolaylaştırmaktır. Teklif sahipleri bunları CPV kodlarını arayarak bulabilirler. CPV kodu ürünün teknolojik sınıflanmasını da gösterir niteliktedir.

CPA kodu nedir?
Statistical Classification of Products by Activity (CPA), Türkçe olarak faaliyete göre ürünlerin istatistiki sınıflaması olarak tanımlanabilir. İlk olarak 2002 yılında ortaya çıkan bu kodlama sistemi, 2008 yılında büyük bir revizyona uğramıştır. İlk 4 hanesi dışında alt sınıflamaları değişmiş olsa da, temel mantık olarak değiştirilmemiş, inşaat işleri, fikri mülkiyet hakları ve hizmet faaliyetleri de eklendiğinden genişlemiştir.
İlk etapta 2608 başlık bulunan CPA kodları günümüzde 3142 başlık altında toplanmıştır. İlk versiyonu ile ikinci versiyonu arasında benzerlikler olsa da, faaliyet kodlarındaki artış sebebiyle alt sınıflamalardaki değişiklikler önem kazanmıştır.

PRODCOM nedir?
PRODCOM, Avrupa Birliği’nde (AB) hem değer, hem de miktar açısından endüstriyel (endüstriyel hizmet dâhil direkt hizmet sektörü hariç ve esas olarak imal edilmiş) malların üretimine ilişkin istatistiklerin toplanması ve yayılması için en az yıllık sıklıkta yapılan bir araştırmadır. Fransızca olan ‘Production Communautaire’ kelimelerinin kısaltılmış halidir.
PRODCOM, şu anda endüstriyel ürünler ve bazı endüstriyel hizmetler ile ilgili yaklaşık 3850 başlıktan oluşan ‘PRODCOM listesi’ adı verilen bir ürün listesine dayanmaktadır. Bu ürünler 8 basamaklı bir düzeyde detaylandırılmıştır. İlk 4 hane, Avrupa Topluluğu’ndaki (NACE) ekonomik faaliyetlerin istatistiksel sınıflandırması içindeki eşdeğer sınıfa atıfta bulunur ve sonraki iki hane, aktiviteye göre ürünlerin istatistiksel sınıflandırması (CPA) içindeki alt kategorilere atıfta bulunur. PRODCOM başlıklarının çoğu, bir veya daha fazla Combined Nomenclature (CN) koduna karşılık gelir.

PRODTR kodu nedir?
Ülke içi PRODCOM sınıflaması olup, 10 haneli olarak kullanılmaktadır. Şimdilik 4465 başlık altında sanayi faaliyetlerimizi ve endüstriyel hizmetlerimizi sınıflandırmaktadır.

ISIC kodu nedir?
Türkçesi, ‘Tüm Ekonomik Faaliyetlerin Uluslararası Standart Endüstriyel Sınıflandırması’ olan The International Standard Industrial Classification of All Economic Activities (ISIC), üretken faaliyetlerin uluslararası referans sınıflandırmasıdır. Temel amacı; bu tür faaliyetlere göre istatistiklerin toplanması ve raporlanması için kullanılabilecek bir dizi faaliyet kategorisi sağlamaktır. Ekonomik verilerin ekonomik analiz, karar alma ve politika oluşturma amaçları için tasarlanmış bir formatta toplanıp raporlanabileceği kapsamlı bir çerçeve sağlar. Sınıflandırma yapısı, bir ekonominin durumu hakkında ayrıntılı bilgileri ekonomik ilkelere ve algılara göre düzenlemek için standart bir formatı temsil eder.
Bu ekonomik faaliyetler, birbirini dışlayan kategorilerden oluşan hiyerarşik, 4 seviyeli bir yapıda alt bölümlere ayrılmıştır. Bu; ekonominin ayrıntılı düzeylerinde uluslararası olarak karşılaştırılabilir, standartlaştırılmış bir şekilde veri toplamayı, sunumu ve analizi kolaylaştırır.

GTİP nedir?
GTİP, ‘Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon’ numarasının kısaltmasıdır. Özellikle Türkiye’de tarife cetveli yerine kullanılan GTİP kısaltması; galat-ı meşhura güzel bir örnek olarak da verilebilir. Adı sadece Türkiyede GTİP olan bu numara 12 hanelidir.
Uluslararası ticarette CN (Combined Nomenclature) Code, HS (Harmonised Standard) Code, Custom Tariff Number ve Hormonised Code veya Hormonised Systems olarak bilinen koda verilen ad olarak kısaca belirtilebilir. Türkiye’de en yakın karşılık olarak Gümrük Tarife Numarası çevirisinin kullanılması gerekirken; GTİP kısaltması her sene yayınlanan Türk Gümrük Tarife Cetveli’nde belirtilen bir tanım olan ‘Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon Numarası’ adının ilk harflerinin kısaltılmasından kaynaklanmaktadır.
Uluslararası mal ticaretine konu tüm malların bu kodu vardır ve takibi bu kod üzerinden yapılmaktadır. Fasıl ve Ürün Grubu olarak tüm dünya da belirli bir mantık doğrultusunda ürün gruplarına ayrılmıştır. 2020 yılında ürün grupları için 99 fasıl bulunmaktadır.
Kıtalararası ve genel uluslararası ticarette bir malın gümrük tarife numarasının ilk 6 hanesi mutlaka aynı olmalıdır. Avrupa özeline inersek 8 hane de bir tarife birliği görülmektedir. Türkiye ise son 4 haneyi kendi inisiyatifinde kullanmaktadır. Son 2 veya 4 hane ise, ülke özelinde değişiklik gösterilebilir. Vergi oranlarının belirlenmesi vb. konularda ürün ayrıştırması için kullanılabilir.
Her yılın son günlerinde yayımlanan ithalat rejimi içinde Türk Gümrük Tarife Cetveli yenilenmektedir. Ufak değişiklikler gösterse de, genel olarak kalıpları ve sınırları belirli olan bu listede her yıl iyileştirmeler yapılabilmektedir. Son 4 hane içinde yapılan değişiklikler, ülkelerin çıkarları doğrultusunda değişebilmekte ve değişiklik sonrası belirlenmiş ürünlerin ticareti daha yakından izlenebilmekte ve vergilendirilebilmektedir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ